کنه واروا

موضوعات : بیماریها

بیماری پولک پودری:

 

نوعی بیماری نادر است که عامل ان باکتری باسیلوی پولویفاشینس معرفی شده است.این باکتری نیز تولید اسپور یا هاگ نموده و حداکثر رشد ان در 45 درجه سانتی گراداست.این بیماری تنها به نوزادان جوان حمله می کند و  پولکهایی  که از نوزادان مرده حاصل می شود پودری و تردتر از پولکهای لوک امریکایی و اروپایی است.رنگ این پولکها از قهوه ای روشن تا زرد تغیر میکند و از کف سلول تا سقف کشیده می شود که در صورت برداشتن پودر می شوند.نام بیماری هم از همین ویژگی گرفته شده است.سرپوش سلولها در این بیماری نیز سوراخ می شود.احتمالا این بیماری دارای زندگی مسالمت امیز با زنبورها می باشد و تحت شرایط استرس این عامل بیماری زا می شود.

 

ادامه مطلب
موضوعات : بیماریها

جرب تروپيلا

 تروپيلا جرب یامایت جلدي زنبور عسل است، درست قبل از بسته شدن درب حجره وارد حجرات شفيره شده، درآنجا شروع به توليد مثل كرده و از همولنف تغذيه می نماید. يك دوره كوتاه بر رويزنبوران بالغ زندگی میکند و بعد از مدت كوتاهي باعث از بين رفتن كلني مي شود.

اپيدميولوژي:

اين جرب اولين بار در فيليپين توسط دلفينادو و بيكر (1961) بر روي آپيس ملي فراشناسايي و توصيف شد. بعداً بر روي ساير گونه هاي آپيس ديده شد. در هندوستان اين جربباعث تلفات 50% شفيره هاي زنبور عسل شده است كه اين وضعيت در فيليپين نيز مشاهدهشده است. در ديگر كشورهائيكه آپيس ملي فرا بومي است، تروپيلا كلارا به عنوان يك آفتجدي كه كنترل آن ضروري است مطرح مي باشد.

سبب شناسي:

جنس تروپيلا متعلق به خانواده لالاپيده است كه شامل دو گونه، تروپيلا كلارا وتروپيلا كونيگروم است. گونه كونيگروم مختص آپيس دورساتا است و در سريلانكا ديده ميشود.

سيكل زندگي:

شيوه زندگي اين جرب خيلي شبيه واروا است ولي دوره بلوغ كوتاه) يك هفته (دارد.تروپيلا در داخل حجره شفيره با سوراخ كردن پوست و خوردن همولنف زندگي مي كند. در هرسلول يا حجره مومی، اندکی قبل از بسته شدن سر حجره، يك و گاهي تعدادي جرب ماده (تا12جرب) وارد مي شوند. هر جرب يك تا چهار تخم بر روي لارو بالغ یا شفیره مي گذارد.اين انگل همانند واروا سلول هاي نر را ترجيح مي دهد. نوزادان جرب معمولاً شامل يكنر و چند ماده هستند كه با تغذيه از شفيره خسارت زيادي را به آن وارد مي آورند. بعداز يك هفته ، جرب هاي بالغ و ماده تخمگذار، به همراه زنبور تازه متولد شده، از حجرهخارج و به دنبال ميزبان جديد می روند.دوره بلوغ و اقامت كوتاه بر رويزنبوران بالغ باعث تكثير سريع آن شده به طوريكه سرعت تكثير تروپيلا را 25 برابرواروا ذكر كرده اند. زمانيكه دو جرب (تروپيلا، واروا) يك كلني را آلوده نمايند،تروپيلا از واروا پيشي مي گيرد. اگر دو جرب وارد يك سلول شوند، فقط نسل تروپيلاباقي خواهد ماند. دوره انگلي بر روي زنبوران بالغ در شناخت زندگی جرب مهم است، ایندوره 2-1 روز است. برخی معتقدند که تروپيلا نمي تواند بدن زنبوران بالغ را سوراخكند. جرب بارور شده اگر بعد از دو روز موفق به تخم گذاري نشود تلف خواهد شد.تحقيقات اخير نشان داده كه اين دوره مي تواند 10-5 روز به طول انجامد.معمولاً 50% لاروهايي كه به تروپيلا آلوده مي شوند زنده نمي مانند،در اثرانجام عمليات بهداشتي سرپوش حجرات توسط زنبوران كارگر سوراخ شده يا برداشته مي شود،تا شفيره هاي آلوده را از حجره خارج نمايند، كه قابل رؤيت است، در نتيجه چهره یقابِ آلوده از نظر فرم تخم گذاری نامنظم می شود، كه در اثر خارج نمودن شفيره هايآلوده توسط زنبورانِ كارگر مي باشد. شفيره هاي تلف شده در داخل حجرات، متورم وبرآمده جلب نظر مي كنند. خيلي از زنبوران بد شكل شده، داراي اندام غير طبيعي،بالهاي ريش ريش و بدون پا يا معيوب خواهند بود. برخي از زنبوران مبتلا جلوي دريچهپرواز در حال حركت هستند. تروپيلا با آويزان شدن به زنبوران، مي تواند زنبوران ديگررا آلوده كند. برخي از زنبوران آلوده ی فراري جرب ها را به محل جديد منتقل ميكنند.تروپيلا در درجه اول انگل شفيره زنبور عسل است و احتمالمي رود كه از خون زنبور بالغ نيز تغذیه کند. اين انگل ها در شفيره هاي كارگر و نرتوليد مثل مي نمايد اگر چه شفيره هاي نر را ترجيح مي دهد (به ميزان سهبرابر. (.ميزان آلودگي در شفيره هاي نر و شفيره هاي كارگر به ميزان 90% ميرسد. زمانيكه دو سوم شفيره ها سرپوشيده مي شوند، حدود 4-1 ماده بارور وارد شفيره ميشود. برخي از محققين پنج مرحله در رشد بدن يا اندازه جرب هاي ماده تشخيص داده اندكه با نحوه ی تغذيه بستگي دارد و قبل از تخمگذاري رخ مي دهد.اولين تخم 50 ساعت بعد از بسته شدن درب سلول گذاشته مي شد و تا 110 ساعتباقی تخمها گذاشته مي شوند.بر اساس نظر كيت پراست (1984)ميانگين زمان براي دوره تخم1.05روز، براي لارو1.85روز، براي پیش شفیره(پروتونمف) 0.11روزو براي شفیره (دوتونمف) 3.75روز مي باشد. با استفاده از اينمراحل اولين جرب 18 روز بعد از تخمگذاري زنبور عسل در حجره مومي، بر روي شفيره ظاهرمي شود.ويوك (1987) كه در افغانستان تحقيق كرده، ظهور اولين جرب را 16 روز بعداز تخمگذاري زنبور اعلام نموده. نسبت نر ها و ماده هاي توليد شده مساوي هستند.هنگام خروج يا تولد زنبور، وقتي درب حجره برداشته مي شود، جرب هاي بالغ به همراهزنبور خارج مي شوند. جرب هايي كه هنوز بالغ نشده اند و جرب هاي نر باقيمانده، زندهنخواهند ماند.جرب هاي بالغ ماده بر روي زنبوران بالغ بيش از1.4روز نمي توانند به سر ببرند. بر اساس نظر محققين بيش از50%جرب هاي ماده دو دوره توليد مثل دارند.در تايلند گزارش شده كه 27% مادههاي وارد شده به حجرات زنبور، نمي توانند توليد مثل كنند و 2% از آنها فقط توليدتخم هايي مي نمايند كه تبديل به جرب نر مي شوند . ويوك در سال 1987 دريافت كه 18%جرب هاي ماده نمي توانند توليد مثل كنند. حدود 64% ماده ها يك نسل و 33% دو نسلتوليد مي كنند (ريتر و اشنايدر 1986. (

گسترش و انتقال:

جرب ماده بالغ عامل ايجاد و گسترش آلودگي مي باشد. تعدادي از جرب هاي ماده دركلني با سرعت زياد و به صورت آزاد در روي قابها در حال حركت مي باشند. برخي به بدنزنبوران بالغ، اغلب در منطقه بين سينه و شكم، چسبيده هستند. بر اساس نظر جانگ وهمكاران (1982) اين جرب از همولنف زنبوران بالغ نيز تغذيه مي كنند كه اين نظر مخالفنظر ريتر و اشنايدر (1986 ) مي باشد. بقاي مایت بر روي زنبوران كارگر كه از طريقانكوباتور 35 درجه با 60% رطوبت اندازه گیری شده، حداكثر 3 روز است (ريندر وهمكاران 1994 و كيت پراست 1984). بدون غذا مقاومت جرب دو روز است (اگر اوايل 1988 وكويينگر و مظفر 1988 ) . زمان زنده ماندن جرب به وجود زنبوران بالغ بستگي ندارد كهبحث عدم تغذيه از اين زنبوران را مطرح مي نمايد. طريق اصلي گسترش جرب بين كندوها،گريز(فرار) كلني ، گرايش(تمایل به ورود به کندوی دیگر) كلني و غارت ساير كندوها ميباشد.

تشخيص:

اولين علامت آلودگي به تروپيلا کلارا ، رؤيت جرب به طول يك ميلي متر و به رنگقهوه اي قرمز بر روي زنبوران بالغ است. تروپيلا كونيگروم اندكي كوچكتر و 0.7 ميليمتر است هر دو گونه ی تروپيلا به سادگي و به وسيله ذره بين از واروا قابل تفكيكاست. بدن واروا پهن و حركت آن آهسته است ولي بدن تروپيلا كشيده و دارای پوششِ شبيهسپر است. حركت جرب تروپيلا سريع است. ديدن اشكال غير طبيعي، نارس و تلف شده ي شفيرهدر كندو و وجود زنبوران بالغ با پاهاي تغيير شكل يافته، مخصوصاً حضور جرب ها به رنگقهوه اي متمايل به قرمز بر روي قابها كه به سرعت در حال حركت مي باشند، نشان دهندهآلودگي مي باشد.
تشخيص سريع آلودگي با باز كردن سر حجره ها و يافتن جرب هاينابالغ و بالغ در داخل آن ممكن مي باشد. یا با استفاده از صفحات چسب دار در كف كندوو آزمايش ذرات موجود در روي آن مي توان جرب ها را ملاحظه كرد.گزارش شده كهاين جرب از ايران تاگينه نو در جنوب شرقي آسيا پراكنده است ، وجود اين انگل درايران هنوز تأييد نشده است. گزارشي از اين جرب از كنیا و افريقا نیز وجود دارد، امااين آمار نیز بعداً تأييد نگرديده است. اين مایت به آساني به وسيله زنبوران عسلمنتشر مي شود. تروپيلا كونيگروم فقط در سريلانكا ونپال ديده شده است. ميزبان طبيعيهر دو گونه جرب زنبور درشت آسياييApis dorsataاست.بر اساس نظر ريندر وهمكاران (1994) اگر به جمعيت تروپيلا كلارا فرصت داده شود به سرعت در كلني گسترشيافته و باعث تلف شدن کلنی مي شود. دركلني هاي آلوده، لاروها و شفيره هاي آلوده درجلو دريچه پرواز ديده مي شوند. زنبوران تازه متولد شده اغلب داراي بالها يا پاهايناقص مي باشند شكم نيز داراي شکل تغيير يافته است. شانهاي داراي شفيره يك منظرهنامنظم به همراه شفيره هاي ناقص و تلف شده را نشان مي دهند، بر روي بدن شفيره هايموجود در سلولهاي آلوده (در انتها ها)، اغلب نقاط تيره رنگ به چشم مي خورد. در اينمرحله آلودگي در سلولهاي شفيره توسط زنبوران بالغ تشخيص داده مي شود (ريترو اشنايدر1986 ).شدت آلودگي در كلني هاي بدون ملكه از كلني هاي داراي ملكه خيلي بيشتر است.براي تشخيص تفريقي تروپيلا کلارا، از تروپيلا كونيگروم بايد دانست كه جرب اخيردرآپيس ملي فرا، ديده نمي شود.

روش جمع آوري:

با غلطاندن زنبوران در پودر آرد يا شكر و يا قراردادن آنها در مايع صابون یاالكل ، جمع آوري جرب ميسر است. براي اين كار مي توان به وسيله كشيدن دهانه يك شيشهدهان گشاد بر روي قاب زنبوران حدود 200-100 زنبور را جمع آوري كرده با يك حركت سريعآنها را به ته ظرف ريخته تا حدود 6-3 سانتي متر زنبور در كف شيشه جمع شوند. بااضافه كردن 25 گرم پودر شكر يا ‌آرد، با گذاشتن پارچه توري بر روي شيشه و تكان دادنشيشه بر روي صفحه سفيد، مي توان جرب ها را شمارش كرد. اين كار را چند بار با فاصلهدو دقيقه تكرار مي كنيم. همچنین میتوان با ريختن الكل 70%، یا مايع صابون در شيشهبر روي زنبوران، به اندازه اي كه الکل روي آنان را بپوشاند، شيشه را تكان داده وسپس محتواي آن را از يك الك يا از يك پارچه توري گذرانده ، زنبوران در روي الك یاپارچه توري باقي مي مانند و جرب ها كه در روی مايع قرار مي گيرند، شمارش ميشوند.

بررسي كلني و شفيره ها:

روش ديگر براي تشخيص و تعيين سريع آلودگي به تروپيلا آزمايش حجرات شفيره هاي نرو كارگر است که با استفاده از چنگال پولك تراش و برداشتن درب حجرات انجام و مي توانجرب ها را مشاهده كرد. جرب هاي جوان سفيد رنگ و بي حركت در حال تغذيه بر روي لاروديده مي شوند. اندامهاي دهاني و پاهاي جلويي جرب بر روي بدن شفيره ثابت شده است. باباز كردن تعداد معيني از سلولهاي شفيره درصد سلولهاي آلوده و ميزان آلودگي تعيين ميشود.

آزمايش صفحات چسب دار:

صفحات چسب دار را مي توان با استفاده از مقواهاي پوشيده با وازلين يا ساير موادچسب دار كه براي زنبوران مضر نباشد، تهيه كرد. مقوا را به اندازه كف كندو بريده ويك قطعه توري يا پارچه توري مثل توري حشرات بر روي صفحه چسب دار قرار مي گيرد. برايجلوگيري از دسترسي زنبوران به اين صفحه لبه هاي توري را بر روي لبه هاي صفحه چسبدار، تا مي كنيم. تشخيص دقيق آلودگي با استفاده از اين صفحات میسر است. لازم استاندازه شبكه هاي توري به اندازه اي باشد كه جرب ها از آن عبور كرده و زنبوراننتوانند به جرب هاي افتاده دسترسي پيدا كنند. صفحات به مدت 3 روز در داخل كلني قرارداده شده و ذرات افتاده بر روي آن مورد آزمايش قرار مي گيرد. براي تشخيص سريع جربمي توان از دودي حاوي تنباكو (25 گرم) و دميدن در كندو استفاده كرد. بدين روش 6 تا10مرتبه در كندو دميده مي شود، درب كندو را به مدت 20-10 دقيقه بسته نگه داشته،بعد از اين مدت صفحه چسب دار را بيرون آورده و جرب ها شمارش می شوند.

درمان:

در روش بيولوژيكي با محبوس كردن ملكه به مدت 9 روز و برداشتن شفيره هاي سر بستهدر همان زمان، جرب ريشه كن می شود (تان كاناسينگ و همكاران 1988). گراگ و همكاران(1984)از اسيد فرميك 84% بوسيله فتيله داخل چوب پنبه و آزاد سازي 5 سي سي اسيدفرميك در كلني به مدت 14 روز استفاده كرده است. استفاده از پلت هاي حاوي اسيد فرميكنيز مؤثر بوده است.بايد به خاطر داشت كه ساير جرب هاي مناطق حاره (اُوارواونگ سيري، واروا آندر وودي ) مي توانند در آينده به آپيس ملي فرا حمله نمايند.

 

جرب تروپيلا

جرب تروپيلا

جرب تروپيلا

ادامه مطلب
موضوعات : اخبار

50 درصد ملكه زنبورعسل پرورشي كشور،درشهرستان دامغان پرورش مي يابند.

مديرعامل شركت تعاوني زنبورداران منطقه اميريه شهرستان دامغان با اعلام اين خبر گفت سهم اين منطقه از پرروش سالانه 50 هزارفروند ملكه زنبورعسل دركشور،25 هزارملكه است.عطاء ا... باقرپور با بيان اينكه بزرگترين ايستگاه پرورش ملكه زنبورعسل خاورميانه در اميريه دامغان است افزود ارزش توليد هر ملكه 200 هزار ريال است. باقرپور گفت در اين ايستگاه علاوه برتوليد ملكه،سالانه 15 كيلوگرم ژل رويال كه يك ماده غذايي تقويت كننده و نيروافزا است به ارزش هركيلوگرم 20 ميليون ريال،يك تن گرده گل به ارزش هركيلوگرم350 هزار ريال و40 تن عسل توليدمي شود.مديرعامل شركت تعاوني زنبورداران منطقه اميريه،تكثيرسالانه2 هزار زنبورعسل در اين ايستگاه را از ديگر فعاليتهاي اين ايستگاه دانست وگفت اين ايستگاه براي20 نفر شغل ايجاد كرده است.باقرپورميزان سرمايه اين شركت را 5 ميليارد ريال عنوان كرد و گفت ملكه زنبورعسل پرورش يافته در اين شركت تعاوني، براي توزيع به ديگر زنبورداران كشور،به اتحاديه زنبورداران ايران ارسال مي شود.

ادامه مطلب